Lato w pełni. Na łąkach, w lasach i ogrodach wybujały dziesiątki dzikich ziół, a każde z nich skrywa w sobie nie jedną, a wiele prozdrowotnych substancji, w tym także te silnie lecznicze. Chociaż sztuka zbierania ziół zdaje się schodzić do lamusa, za dr Budwig – wykształconą farmaceutką – zachęcam by do niej wrócić. By nie marnować drzemiącej w ziołach mocy i nauczyć się stosować je w codziennej diecie. Dzikie zioła są nie tylko doskonałe do zastosowań profilaktycznych, ale mogą też być niezwykle pomocne podczas leczenia. Dlatego dobrze jest znaleźć im stałe miejsce w jadłospisie.
Dlaczego warto stosować dzikie zioła w diecie
Dr Budwig, której dietę uważam za najzdrowszą na świecie i pisze tu o niej dużo, zachęcała do korzystania ze świeżo zebranych ziół. Nie tylko tych uprawianych w ogródku ziołowym jako przyprawy, np. majeranek, koper, estragon czy lubczyk, ale także tych, które w ogrodzie zazwyczaj traktujemy jako chwasty.
Mam tu na myśli przede wszystkim mniszka lekarskiego i pokrzywę zwyczajną. Te dwie rośliny, niesłusznie tępione w ogrodach, są jednymi z najsilniejszych ziół leczniczych.
W jednej z najnowszych publikacji naukowych poświęconych 15 roślinom leczniczym, które mają potencjał, by działać antynowotworowo przeciw większości powszechnych dziś nowotworów, obok kurkumy, konopi, czy ostropestu znalazły się mniszek i pokrzywa. [1]
To właśnie te 2 „zwykłe ziółka” dr Budwig radziła szeroko stosować, np:
- dodając młode liście mniszka do sałatek,
- używając pokrzywy w zupach lub warzywnych potrawkach,
- parząc z nich herbaty ziołowe,
- a w przypadku pokrzywy — przyrządzając również świeży „sok chlorofilowy” (ogromnie ważny w diecie dr Budwig dla osób z poważnymi problemami zdrowotnymi).
Dowiedz się więcej:
5 obowiązkowych soków w diecie dr Budwig — przewodnik
Jakie inne dzikie zioła warto stosować w diecie
W sezonie — czyli od wiosny do jesieni — możemy korzystać z dziesiątek, jeśli nie setek dzikich ziół, z których każde ma właściwości lecznicze w jakimś zakresie. Nic więc dziwnego, że autorzy popularnej książki o ziołach – Jan Schulz i Edyta Uberhuber – zatytułowali ją: „Leki z Bożej apteki„.
Na aptece, także tej zielarskiej dr Budwig znała się bardzo dobrze, bo z pierwszego wykształcenia była farmaceutką 🙂 Ja na ziołach znam się niewiele – uczę się o nich na bieżąco, przyglądając z ciekawością każdemu nowemu chwastowi w ogrodzie.
Np. późną wiosną cieszę się przytulią wonną, która – wcale nieproszona -stworzyła przepiękny kobierzec w miejscu, w którym kiedyś próbowałam zrobić „ucywilizowaną” rabatę kwiatową. Gdy odkryłam, że jest cennym ziołem, pozwoliłam, by się tam rozrosła w zamian za kilka liści i kwiatów, które w okresie kwitnienia dodaję teraz do herbaty.
Tego lata sięgnę też po jej „siostrę” – przytulię czepną, która właśnie „zachwaściła” moje łany pokrzywy 🙂 Ma inne liście niż przytulia wonna. Będę mogła ją nie tylko zaparzyć, ale nawet dodać do potrawki warzywnej, czy szpinaku.
Obie przytulie są pełne dobroczynnych związków, ale — podobnie jak inne zioła — nie powinny być nadużywane. Gdy np. w maju korzystam z przytulii wonnej, dodaję ją do 2–3 herbatek w tygodniu, i to wraz z innymi ziołami, po trochu. Gdy poczęstowałam gości taką herbatką z przytulii wonnej z dodatkiem przywrotnika, młodych liści malin, pokrzywy, mięty i połowy cytryny, dwukrotnie zażądali repety :).
Nie jestem w stanie wymienić Ci tu wszystkich dzikich ziół, które warto włączyć do diety. Namawiam Cię jednak, by mieć oczy szeroko otwarte i ciekawić się roślinami, które rosną na łąkach, w lasach, a nawet w twoim ogrodzie, choć ich sam nie sadziłeś. Na przykład takim podagrycznikiem, który można stosować w przypadku podagry oczywiście. Możesz z niego robić herbatki, potrawki, a nawet pesto na oleju lnianym 🙂
Świeżość dzikich ziół ma kluczowe znaczenie
Królową mojego ogrodu jest pokrzywa — mam jej dosłownie całe łany! Używam jej dopóki nie zakwitnie, ponieważ według niektórych źródeł w okresie kwitnienia pokrzywa jest mniej korzystna dla organizmu. Dlatego, aby także latem i jesienią móc z niej korzystać na świeżo przed zakwitnięciem, część roślin regularnie wyrywam, co pobudza kłącza do wypuszczania młodych pędów.
Dzięki temu mam świeżą, niekwitnącą pokrzywę nawet we wrześniu — to właśnie taką, wrześniową, rwałam podczas przygotowywania lekcji o soku pokrzywowym do mojego kursu wideo „Kurs diety dr Budwig
dla początkujących i zaawansowanych„.
Nie są to już rośliny tak wartościowe jak te z maja, ale i tak o niebo lepsze niż suszone zioła, ponieważ w trakcie suszenia, a później przechowywania, tracą wiele aktywnych olejków eterycznych, enzymów i witamin.
Dlatego, jeśli suszysz sobie np. pokrzywę na zimę, koniecznie zamknij ją w szczelnym szklanym naczyniu. W ten sposób zachowa więcej aromatu, a tym samym i więcej aktywnych fitamin, które za niego odpowiadają.
Korzystaj z dzikich ziół z umiarem i ostrożnością
Na koniec gorąco zachęcam Cię, by włączać do diety jak najwięcej różnorodnych gatunków dzikich ziół. Ale z odpowiednią dozą umiaru i ostrożności!
Oto 4 ważne zasady:
- Zbieraj tylko te rośliny, które dobrze znasz. Jeśli nie masz pewności — zapytaj doświadczonego specjalistę – zielarza lub fitoterapeutę.
- Zbieraj zioła z dala od zanieczyszczeń. Mam tu na myśli nie tylko z dala od dróg, czy fabryk, ale także z dala od pól uprawnych, ponieważ w rolnictwie stosuje się dziś duże ilości toksycznych pestycydów.
- Korzystaj z różnorodnych ziół po trochu. Nie opieraj się tylko na jednym gatunku oraz nie używaj żadnego zioła w zbyt dużej ilości. Nadmiar niektórych substancji czynnych może szkodzić. Jeśli masz jakiekolwiek wątpliwości, poradź się doświadczonego specjalisty – zielarza lub fitoterapeuty 🙂
- Jeśli zażywasz jakiekolwiek leki lub podlegasz jakiemukolwiek leczeniu, koniecznie spytaj swojego lekarza, czy możesz stosować dane zioło.
Podsumowanie
Uważana przeze mnie za najzdrowszą dieta dr Budwig opiera się na naturalnej żywności, która ma duży potencjał leczniczy. Jej istotnym elementem są dziko rosnące zioła, takie jak pokrzywa, mniszek oraz wiele, wiele innych roślin leczniczych. Szczególnie te świeże, dlatego po dzikie zioła warto sięgać w sezonie. Stosując je z rozwagą możesz podnieść odżywczość każdej diety.